تعرق بدن، مکانیسم و راهکار

تعرق اغلب برای افراد، ناراحت کننده است. عرق بدن بدون بوست اما در تماس با باکتری های روی پوست بوی ناخوشایندی ایجاد می کند.
قرار گرفتن در معرض آفتاب، انجام حرکات ورزشی، ایراد سخنرانی و به عبارتی انجام کلیه این فعالیت ها می تواند موجب ایجاد تعریق در بدن شود. عرق کردن تحت چنین شرایطی، امری طبیعی و نشانه سلامت است. زمانی که در معرض گرما قرار می گیرید و به هنگام حرکات ورزشی شدید یا استرس شدید، حجم زیادی از آب بدن به صورت تعریق خارج می شود.
 

مکانیسم تعرق
عملکرد اصلی تعریق خنک کردن دمای بدن به منظور ثابت نگه داشتن آن تا حداکثر ۳۷ درجه است، فرآیند تعریق عموما با قرار گرفتن در محیط گرم و مرطوب، فعالیت کردن با وجود تب فعال می شود. توانایی تعریق به انسان این امکان را می دهد که در شرایط آب و هوای متفاوت زندگی کند.
بدن ما دو نوع عرق «آپوکراین» و «اکرین» ترشیح می کند. عرق «اکرین» برای پایین آوردن درجه حرارت بدن، مثلا هنگام ورزش یا زمانی که هوا خیلی گرم است ترشح می شود این نوع عرق در همه قسمت های بدن به طور یکنواخت تشریح می شود و بی بو است.
«آپوکراین» نوع ویژه ای از ترشحات بدن است که در محل های مخصوصی مثل زیربغل، کشاله های ران، دست ها و پاها ایجاد می شود. این نوع عرق دلیل پیدایش بوی تند و زننده است. ولی آپوکراین هم مثل اکراین کاملا بی بو است و حاوی چربی و پروتئین است. باکتری هایی روی بدن ما وجود دارند که از عراق آپوکراین تغذیه می کنند و وقتی عرق را مصرف می کنند موادی را دفع می کنند که بوی آن بسیار زننده است.
نحوه حمام کردن: یکی از دلایل عمده در پیدایش بوی بد این است که به میزان کافی حمام نمی کنیم. البته فقط شست وشوی بدن کافی نیست. پاکی و نظافت لباسها نیز در این موضع موثرند.
عرق کردن: بدن برخی افراد بوی تندتری دارد به این دلیل که بیشتر عرق می کنند دلیل آن می تواند استرس یا فعالیت جسمی بیش از اندازه باشد این روزها استرس عامل رایج تری است. توقعات بالا، برنامه های فشرده کاری و… همه و همه اضطرابی بیش از حد نرمال بر بدن وارد می کنند که باعث عرق کردن بیشتر می شود. عرق کودکان معمولا بوی بد نمی گیرد به این علت که آپوکراین تشریح نمی کنند از این رو باکتری ها نمی توانند با چیزی فعل وانفعال داشته باشند، با بالا رفتن میزان تستوسترون بدن در دوران بلوغ، آپوکراین نیز تشریح می شود.
تغذیه: خوردن برخی غذاها نیز می تواند بر بوی بدن تاثیرگذار باشد غذاهایی تند و تلخ با بوی نافذ معمولا تاثیر منفی بر بوی بدن دارند. سیر، زیره و کاری نمونه هایی از این غذاها هستند. کمبود روی نیز می تواند در این زمینه موثر باشد.
 

چه باید کرد؟
بیشتر حمام کنید. حمام کردن و شست وشوی به موقع لباس ها نیز می تواند شروع خوبی باشد.
تغذیه مناسب: کم کردن مصرف کافئین از برنامه غذایی روزانه بسیار مفید خواهد بود. قهوه، نوشابه، شکلات و سایر موادغذایی کافئین دار با تحریم غده تشریح کننده آپوکراین در ایجاد بوی بدن تاثیر دارند.
نوشیدن میزان کافی آب و مایعات، غدد تشریح کننده اکراین را فعال می کند که باعث رقیق تر شدن عرق آپوکراین می شود.
استفاده از دئودورانت ها و ضد عرق ها به صورت استاندارد وقتی به یک ترکیب ضد عرق اطلاق می شود و آن را موثر می دانند که پس از مصرف بتواند حداقل ۲۰ درصد از میزان تعریق یک ناحیه بکاهد به طور کلی هدف از کاربرد مواد ضدعرق و بو بر افزایش بهداشت فردی است.
اکثر دئودورانت ها فقط بوی بد بدن را می پوشانند اما دئودورانت هایی هستند که با این عناصر مقابله می کنند موثرترین بهترین دئودورانت ها حاوی آلومینیوم یا روی هستند که در هر دوی این عناصر برای مقابله با باکتریهای تولیدکننده عرق را مسدود می کنند و باکتری ها نیز چیزی برای فعل و انفعال با آن ندارند.
دئودورانت ها اگرچه به علت دارا بودن اسانس پوست را خوشبو می کنند ولی در میزان تعریق نقشی ندارند بنابراین در کنار آنها به مواد ضد عرق نیز نیاز است این قبیل محصولات جنبه دارویی داشته و میزان تعریق بدن را کاهش می دهند.
براساس گزارش وزارت بهداشت، در صورتی که بهداشت فردی و شست وشوی مرتب و انتخاب صحیح پوشاک وجود نداشته باشد کاربرد این مواد به خصوص اسپری های خوشبو کننده نه تنها کارساز نبوده بلکه بوی ترکیبی حاصل از بدن بسیار آزاردهنده تر خواهد شد. ضمن اینکه امکان استفاده از این اسپری ها برای برخی افراد به دلیل داشتن حساسیت پوستی نسبت به آنها وجود ندارد.
 

درمان دیگر
اگر بوی عرق بدن با هیچ کدام از روشهای بالا از بین نرفت بدانید که راههای دیگری نیز برای رفع آنها وجود دارد که نیازمند تجویز پزشک است. موارد بسیار شدید احتمالا از بیماریهای خاص ناشی می شوندکه باید تحت درمان قرار بگیرند.